Het UMU sluit zich tijdens de Canondagen officieel aan bij het Canonnetwerk. Met twee sleutelstukken uit de collectie verrijkt het museum de vijftigdelige Canon van Nederland. Tijdens de meivakantie en de Canondagen op 17 en 18 mei kun je de items met eigen ogen bewonderen in de Benedenzaal!
De Canon van Nederland
Verschillende musea en gedenkplekken hebben de handen ineen geslagen om te laten zien hoe veelzijdig de geschiedenis van Nederland is. Samen ontwikkelden zij de Canon van Nederland: vijftig vensters met belangrijke gebeurtenissen, personen en voorwerpen die je meenemen door de tijd. Het erfgoed past precies in de verschillende thema’s en leert je over de chronologie van het verleden.
Canondagen 2026
De geschiedenis vind je overal. Daarom openen 32 musea en instellingen door heel Nederland hun deuren 17 en 18 mei voor het publiek! Tijdens de Canondagen brengen zij hun bijzondere historische verhalen naar buiten. Dit doen ze met allerlei publieksactiviteiten, zaols rondleidingen, workshops, quizzen en kinderprogramma’s. Hier vind je het landelijke programma!
Bewonder de sleutelstukken in het UMU
Tijdens de Canondagen sluit ook het UMU officieel aan bij het Canonnetwerk! Dit doet het museum met twee bijzondere sleutelstukken: een achttiende-eeuwse lantaarnmicroscoop en een militaire verbandkist voor dieren uit de Tweede Wereldoorlog. De objecten en hun verhalen zijn vanaf nu altijd online te vinden op de website van Canon van Nederland.
Tijdens de meivakantie en de Canondagen (16 en 17 mei) kun je ze ook in levenden lijve in het UMU bewonderen!
Kijk goed, teken ze na en stel vragen. Hoe beter je kijkt, hoe meer je opvalt! Hoe zit de microscoop in elkaar? Hoe werd deze vroeger gebruikt? Welke objecten had je niet verwacht in de verbanddoos? En welke mis je? Genoeg te vragen en ontdekken, teken je mee? Een unieke kans, want normaal staan de lantaarnmicroscoop en de verbandkist in het depot.
TIP: Naast de sleutelstukken ontdek je in de Benedenzaal ook andere objecten die een belangrijke rol hebben gespeeld in de geschiedenis van Nederland. Ken jij de verhalen hierachter?
De achttiende-eeuwse lantaarnmicroscoop

In 1777 richt professor Rossijn, hoogleraar in de Natuurkunde van de universiteit van Utrecht, het Natuurkundig Gezelschap op. De vereniging organiseert lezingen over de nieuwste ontwikkelingen in de natuurkunde. Daarbij worden vaak spannende experimenten gedaan en demonstraties gegeven met nieuw aangekochte wetenschappelijke instrumenten, zoals met deze lantaarnmicroscoop. Met het contributiegeld koopt het Natuurkundig Gezelschap wetenschappelijke instrumenten voor het onderwijs aan studenten en voor onderzoek. Leden zijn welgestelde inwoners van de stad.
In 1809 wordt op last van Lodewijk Napoleon, broer van Napoleon en koning van het Koninkrijk Holland, een lantaarnmicroscoop gekocht voor het Utrechts Physisch Laboratorium. Hiermee kunnen, gebruikmakend van een lantaarn of zonlicht, microscopische preparaten getoond worden. Professor Rossijn organiseert op 8 mei 1809 een lezing met demonstratie van de fraaie nieuwe lantaarnmicroscoop voor het Natuurkundig Gezelschap, ‘indien de zon het permitteert’. Of de zon die dag inderdaad genoeg schijnt om de lezing door te laten gaan, is helaas niet bekend.
Militaire verbandkist voor dieren

De Tweede Wereldoorlog heeft niet alleen grote invloed op mensen, maar ook op dieren. Ze worden bijvoorbeeld slachtoffer van luchtaanvallen of moeten samen met mensen evacueren. Deze kist van het Duitse merk Hauptner wordt gemaakt om makkelijk te vervoeren en dieren ter plekke te verzorgen. Er zit onder andere verband, zalf en schoon water in. Maar ook een handleiding voor dierenartsen, die uitlegt hoe je een dier kan behandelen na een gifgasaanval.
De kist is van Hans Weekenstroo, een militair paardenarts. Aan het begin van de oorlog is hij chef van de Militaire Veterinaire Dienst. Hij onderzoekt oe dieren beschermd kunnen worden bij gasaanvallen. Dat gaat over legerdieren, zoals paarden, honden en postduiven, maar ook over vee. De eerste groep dieren is ruciaal voor transport en communicatie. Dieren gehouden als vee zijn vooral van belang voor de voedselvoorziening.
Openingstijden
Het UMU en de Oude Hortus zijn geopend van dinsdag t/m zondag van 10.00 – 17.00 uur. In de schoolvakanties ook op maandagen.