De hevel

Deze hevel met klauw werd door tandartsen gebruikt om tanden te trekken. De Franse Chirurgijn Garengeot beschreef het instrument met ivoren handvat in 1925 en noemde het een repoussoir, terwijl zijn tijdgenoten dit instrument, vanwege zijn uiterlijk beschreven als pied-de-biche, Geisfuss of Goat’s foot.

Hevel
Hevel

Boek van Abulcasis

Met het bovenste einde (de geitenpoot) werd de wortel in beweging gebracht, waarna met de klauw de wortel in de richting van de wang verwijderd werd. De hevel werd al beschreven in het boek van Abulcasis (912-1003), een Andalusische Arabier, maar die informatie kwam pas beschikbaar na de vertaling van het boek in de 18 eeuw. Vermoedelijk is er al veel eerder van een dergelijk instrument gebruik gemaakt bij extracties. Archimedes schijnt al gezegd te hebben: “Geef mij een hevel en ik beweeg de hele wereld”.

Dit hevel is dan ook een van de weinig instrumenten die, weliswaar in verschillende verschijningsvormen, de tijd heeft doorstaan en ook tegenwoordig nog in de tandheelkundige praktijk te vinden is.

Auteur 
Reina de Raat

Beeld
Gemaakt in opdracht van het Nederlands Tandartsenblad

Terug